{"id":1263,"date":"2012-05-08T16:10:20","date_gmt":"2012-05-08T22:10:20","guid":{"rendered":"http:\/\/19.org\/?p=1263"},"modified":"2012-05-17T17:08:27","modified_gmt":"2012-05-17T23:08:27","slug":"kadinlari-dovme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/19.org\/tr\/kadinlari-dovme\/","title":{"rendered":"Erkekler Kad\u0131nlar\u0131 G\u00f6zetirler Onlar\u0131 D\u00f6vmezler"},"content":{"rendered":"

Erkekler Kad\u0131nlar\u0131 G\u00f6zetirler\u00a0Onlar\u0131 D\u00f6vmezler<\/strong><\/span><\/p>\n

(Edip Y\u00fcksel, T\u00fcrk\u00e7e Kuran \u00c7evirlerindeki Hatalar adl\u0131k kitab\u0131ndan, ilk bas\u0131m 1992)<\/p>\n

\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\n

“Erkekler kad\u0131nlar\u0131 g\u00f6zetmekle y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Zira Allah, herbirine farkl\u0131 yetenekler ve \u00f6zellikler vermi\u015ftir. Nitekim erkekler evin ge\u00e7iminden sorumludur. Erdemli kad\u0131nlar, (Tanr\u0131’n\u0131n yasas\u0131na) boyun e\u011fer ve Allah’\u0131n korumas\u0131n\u0131 emretti\u011fi (onur ve iffetlerini) tek ba\u015flar\u0131na bile olsalar korurlar. Onur ve namuslar\u0131 konusunda endi\u015fe duydu\u011funuz kad\u0131nlara \u00f6\u011f\u00fct verin, yataklar\u0131n\u0131z\u0131 ay\u0131r\u0131n, nihayet onlar\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131n.* Ancak, sizi dinleyip vazge\u00e7erlerse onlara kar\u015f\u0131 bir yol aramay\u0131n. Allah Y\u00fccedir, B\u00fcy\u00fckt\u00fcr.”(4:34)<\/em><\/p>\n

Bu ayet, erkek despotlu\u011funun egemen oldu\u011fu yozla\u015fma d\u00f6neminde uydurulan hadislerin etkisiyle d\u00f6rt noktada anlam tahrifat\u0131na u\u011fram\u0131\u015f bulunuyor. T\u00fcrk\u00e7e meallere yans\u0131yan bu hatalar\u0131 s\u0131ras\u0131yla analiz edelim:<\/p>\n

Birinci hata<\/strong><\/p>\n

Ayette ge\u00e7en “errical\u00fc QeWaMune<\/strong> alennisai” ifadesi, “erkekler kad\u0131nlar\u0131 g\u00f6zetir,” yahut “erkekler kad\u0131nlar\u0131n ge\u00e7iminden sorumludur,” veyahut “erkekler kad\u0131nlara kar\u015f\u0131 d\u00fcr\u00fcst olmal\u0131d\u0131r” bi\u00e7iminde \u00e7evrilmesi gerekirken g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm t\u00fcm T\u00fcrk\u00e7e mealler, buradan erke\u011fin kad\u0131nlar \u00fczerinde otoriter oldu\u011fu anlam\u0131n\u0131 \u00e7\u0131karm\u0131\u015flard\u0131r. Mesela:<\/p>\n

Diyanet:<\/p>\n

erkekler kad\u0131nlar \u00fczerine hakimdirler.<\/em><\/p>\n

S\u00fcleyman Ate\u015f:<\/p>\n

Erkekler kad\u0131nlar \u00fczerine y\u00f6neticidirler.<\/em><\/p>\n

Osman Keskio\u011flu:<\/p>\n

erkekler kad\u0131nlar \u00fczerine y\u00f6netici ve koruyucudur.<\/em><\/p>\n

Ali Bula\u00e7:<\/p>\n

erkekler kad\u0131nlar \u00fczerinde sorumlu y\u00f6neticidirler.<\/em><\/p>\n

T\u00fcm meal yazarlar\u0131 s\u00f6z birli\u011fi etmi\u015f\u00e7esine, “kavvam” kelimesini “y\u00f6netici, hakim” olarak \u00e7eviriyor. Halbuki bu kelimenin ge\u00e7ti\u011fi di\u011fer ayetlerde ayn\u0131 anlam\u0131 vermiyorlar. \u00d6rne\u011fin, ayn\u0131 surenin 135. ayetindeki “kavvamine” kelimesine verdikleri anlamlar \u015funlard\u0131r:<\/p>\n

Diyanet:<\/p>\n

Allah i\u00e7in \u015fahid olarak adaleti g\u00f6zetin.<\/em><\/p>\n

S\u00fcleyman Ate\u015f:<\/p>\n

adaleti tam yerine getirerek Allah i\u00e7in \u015fahitlik edenler olun.<\/em><\/p>\n

Osman Keskio\u011flu:<\/p>\n

Allah i\u00e7in \u015fahit olarak adaleti g\u00f6zetin.<\/em><\/p>\n

Ali Bula\u00e7:<\/p>\n

… \u00a0Allah i\u00e7in \u015fahitler olarak adaleti ayakta tutanlar olun.<\/em><\/p>\n

4:135′ de ge\u00e7en “kavvam” kelimesine “g\u00f6zeten, tam yerine getiren, ayakta tutan” gibi anlamlar veren meallerimiz, neden 4:34′ de ge\u00e7en ayn\u0131 kelimeye “hakim, y\u00f6netici” gibi farkl\u0131 anlamlar vermektedirler?<\/p>\n

5:8 ayetinde ge\u00e7en “kavvam” kelimesine de ayn\u0131 \u015fekilde “g\u00f6zeten, ayakta tutan” anlam\u0131n\u0131 veren meal yazarlar\u0131m\u0131z, neden kad\u0131nlar s\u00f6z konusu olunca kelimenin anlam\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirip sertle\u015ftirme ihtiyac\u0131 hissetmi\u015flerdir?<\/p>\n

“Kavvam” kelimesi KVM k\u00f6k\u00fcnden t\u00fcrer. Bu k\u00f6k\u00fcn t\u00fcrevlerinin ge\u00e7ti\u011fi t\u00fcm ayetleri incelerseniz hi\u00e7 bir yerde “y\u00f6netici ve hakim” anlam\u0131n\u0131 bulamayacaks\u0131n\u0131z. Nitekim Kuran, y\u00f6netici ve hakimler i\u00e7in “h\u00fckkam” kelimesini kullan\u0131r (2:188) Araplar, evin ge\u00e7imini sa\u011flayan erkekler i\u00e7in \u015fu deyimi kullan\u0131rlar: “F\u00fclan\u00fcn kavamu ehli beytihi” yahut “k\u0131yamu ehli beytihi”.<\/p>\n

\u0130kinci hata<\/strong><\/p>\n

4:34 ayetindeki “faddelellahu badehum ala badin<\/strong>” ifadesini, “herbirine farkl\u0131 yetenekler ve \u00f6zellikler vermi\u015ftir” bi\u00e7iminde \u00e7evirdi\u011fimiz dikkatinizi \u00e7ekmi\u015ftir. T\u00fcm mealler, bu ifadeyi, erkeklerin kad\u0131nlardan \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc olarak anla\u015f\u0131lacak bir bi\u00e7imde terc\u00fcme etmi\u015flerdir. Hatta baz\u0131 mealler bu \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn y\u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtir. \u00d6rne\u011fin Fikir yay\u0131nlar\u0131n\u0131n N\u00fczul Sebepli Kuran Meali’nde s\u00f6zkonusu b\u00f6l\u00fcm \u015f\u00f6yle:<\/p>\n

“… \u00a0Bu sebepledir ki Allah baz\u0131lar\u0131n\u0131 (erkekleri) baz\u0131lar\u0131ndan (kad\u0131nlardan) \u00fcst\u00fcn k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r…” (4:34)<\/em><\/p>\n

Parantez i\u00e7indeki ay\u0131r\u0131m, putperest orta\u00e7a\u011f Arap k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc yans\u0131tan hadis kitaplar\u0131n\u0131n etkisinden kaynaklan\u0131yor. Ayetteki ifade, “faddalellahur ricale alen nisai” (Allah erkekleri kad\u0131nlara \u00fcst\u00fcn k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r) bi\u00e7iminde de\u011fil. Ayetteki ifadenin kelimesi kelimesine \u00e7evirisi \u015f\u00f6yledir: “Allah onlar\u0131n baz\u0131lar\u0131n\u0131 baz\u0131lar\u0131na \u00fcst\u00fcn k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.” Ayetteki “badehum” (baz\u0131lar\u0131n\u0131) kelimesindeki “hum” zamirini sadece erkeklere g\u00f6nderdi\u011finizde anlam \u015f\u00f6yle olur: “Allah erkeklerin baz\u0131s\u0131n\u0131 baz\u0131lar\u0131na \u00fcst\u00fcn k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.” Bu anlam, ku\u015fkusuz ayetin i\u00e7inde bulundu\u011fu metinle uyu\u015fmamaktad\u0131r. Ancak “badehum” kelimesindeki “hum” zamirini erkek ve kad\u0131nlardan olu\u015fan karma bir toplulu\u011fa g\u00f6nderdi\u011finizde anlam \u015f\u00f6yle: “Allah erkeklerin ve kad\u0131nlar\u0131n baz\u0131s\u0131n\u0131 baz\u0131lar\u0131na \u00fcst\u00fcn k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.” Yani, Allah erkek ve kad\u0131nlara kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 \u00fcst\u00fcnl\u00fckler ba\u011f\u0131\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bunun T\u00fcrk\u00e7eye en uygun \u00e7evirisi \u015f\u00f6yle olabilir: “Allah herbirine farkl\u0131 yetenekler ve \u00f6zellikler vermi\u015ftir.”<\/p>\n

Ayete verdi\u011fimiz bu anlam\u0131n do\u011frulu\u011funu destekleyen bir \u00e7ok \u00f6rne\u011fe sahibiz. Bu \u00f6rnekler \u00fczerindeki detayl\u0131 incelemeyi size b\u0131rakarak bir ka\u00e7 tanesine k\u0131saca de\u011finmek istiyorum. \u0130lk delilimizi, inceledi\u011fimiz ayetten iki ayet \u00f6ncesinden getirece\u011fiz:<\/p>\n

Allah’\u0131n kendisiyle kiminizi kiminize \u00fcst\u00fcn k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri \u00e7ok arzulamay\u0131n. Erkeklerin kazand\u0131klar\u0131ndan bir pay\u0131 ve kad\u0131nlar\u0131n da kazand\u0131klar\u0131ndan bir pay\u0131 vard\u0131r…(4:32)<\/em><\/p>\n

Ayet, erkeklerin ve kad\u0131nlar\u0131n farkl\u0131 paylar\u0131 yani farkl\u0131 yetenek ve g\u00f6revleri oldu\u011funu ve bu konuda birbirlerini k\u0131skanmamalar\u0131n\u0131 belirtir.<\/p>\n

13:4 ayeti de bizim 4:34 ayetine verdi\u011fimiz anlam\u0131 destekler:<\/p>\n

Yery\u00fcz\u00fcnde kom\u015fu toprak par\u00e7alar\u0131, \u00fcz\u00fcm ba\u011flar\u0131, ekinler, \u00e7atall\u0131 ve \u00e7atals\u0131z hurmal\u0131klar var ki ayn\u0131 su ile sulan\u0131rlar. (Buna ra\u011fmen) biz, yemekte onlar\u0131 bir birine \u00fcst\u00fcn k\u0131lmaktay\u0131z. \u015e\u00fcphesiz bunda ak\u0131l sahipleri i\u00e7in ayetler var. (13:4)<\/em><\/p>\n

Ayn\u0131 topraktan \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131 ve ayn\u0131 su ile suland\u0131klar\u0131 halde, i\u00e7erdikleri de\u011fi\u015fik vitaminler, besinler ve lezzetler ile birbirlerinden farkl\u0131 \u00f6zelliklere sahip olan r\u0131z\u0131klardan s\u00f6zeden bu ayetteki “nufaddilu badeha ala badin” ifadesi, herhangi bir meyve veya tah\u0131l\u0131n bir di\u011ferinden mutlak olarak \u00fcst\u00fcn yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirmiyor. Aksine, her birisi-nin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 \u00fcst\u00fcnl\u00fcklere, yani farkl\u0131 \u00f6zelliklere sahip oldu\u011funu vurguluyor. Hurma, baz\u0131 y\u00f6nlerden bu\u011fdaydan \u00fcst\u00fcn oldu\u011fu gibi, bu\u011fday da baz\u0131 y\u00f6nlerden hurmadan \u00fcst\u00fcnd\u00fcr. \u00dcz\u00fcm ile hurma, armut ile elma\u00a0 aras\u0131nda da ayn\u0131 ili\u015fki s\u00f6z konusudur. Meyveler aras\u0131ndaki \u00f6zellik fark\u0131n\u0131 belirtmek i\u00e7in kullan\u0131lan bir ifade, erkekler ve kad\u0131nlar i\u00e7in de aynen kullan\u0131l\u0131yor. Demek ki erkekler ve kad\u0131nlar, hem farkl\u0131 hem de ortak \u00f6zelliklere sahip meyvelere benzerler.<\/p>\n

Son bir \u00f6rnek olarak 2:253 ve 17:55 ayetlerini verece\u011fim. Allah’\u0131n, el\u00e7ilerini birbirinden \u00fcst\u00fcn k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildiren bu iki ayetin birisinde Allah’\u0131n Musa ile konu\u015ftu\u011fu ve \u0130sa’y\u0131 Ruhul Kud\u00fcs ile destekledi\u011fi belirtilirken di\u011ferinde de Davud’a Zebur’un verildi\u011fi anlat\u0131l\u0131r. S\u00f6zkonusu ayetlerde belirtilen kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 \u00fcst\u00fcnl\u00fck farkl\u0131 \u00f6zellikleri ifade eder. Yoksa, herhangi bir peygamberin t\u00fcm di\u011fer peygamberlerden \u00fcst\u00fcn tutulmas\u0131 s\u00f6zkonusu edilmiyor. Allah Musa ile konu\u015fmu\u015f, \u0130sa’y\u0131 do\u011fu\u015ftan peygamber k\u0131lm\u0131\u015f, \u0130brahim’i g\u00fczel bir \u00f6rnek ve “halilullah” olarak tan\u0131mlam\u0131\u015f, Davud’a Zebur’u vermi\u015f, Cinleri ve ku\u015flar\u0131 S\u00fcleyman\u2019\u0131n emrine vermi\u015f, Muhammed’e en b\u00fcy\u00fck ve s\u00fcrekli mucizeyi vermi\u015ftir. Allah, Kuran’da peygamberlerin hiyerar\u015fik bir \u00fcst\u00fcnl\u00fck listesini bildirmez. Nitekim, m\u00fcminler Allah’\u0131n el\u00e7ileri aras\u0131nda bir ay\u0131r\u0131m yapmazlar. (2:285) Allah’\u0131n el\u00e7ilerini \u00fcst\u00fcnl\u00fck yar\u0131\u015f\u0131na sokarak bunun i\u00e7in hadisler uyduran insanlar, Allah’\u0131n buyru\u011funa kar\u015f\u0131 gelerek el\u00e7ilerini uydurma \u00f6zelliklerle ilahla\u015ft\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n

Verdi\u011fimiz bu \u00f6rneklerden anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, 4:34’de ge\u00e7en “faddalellahu badehum ala badin” ifadesini, “herbi-risine farkl\u0131 yetenekler ve \u00f6zellikler vermi\u015ftir” bi\u00e7iminde T\u00fcrk\u00e7eye \u00e7evirmeyi do\u011fru bulduk. Erkeklerin kad\u0131nlardan \u00fcst\u00fcn olu\u015fu fikri, \u0130slam aleminde y\u00fczy\u0131llard\u0131r s\u00fcregelen erkek despotlu\u011funu ve zulm\u00fcn\u00fc beslemi\u015ftir.<\/p>\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc hata:<\/strong><\/p>\n

4:34 ayetindeki “iDRiBuhunne<\/strong>” kelimesi t\u00fcm T\u00fcrk\u00e7e \u00e7evirilerde istisnas\u0131z “o kad\u0131nlar\u0131 d\u00f6v\u00fcn” diye \u00e7evirilmi\u015f (Bu kitab\u0131n 1992’de yay\u0131mlanan ilk bask\u0131s\u0131ndan sonra yay\u0131mlanan Ya\u015far Nuri \u00d6zt\u00fcrk’\u00fcn \u00e7evirisi hari\u00e7) Bu kelime \u00fczerinde incelemeye ge\u00e7meden \u00f6nce kar\u0131 koca ili\u015fkisi \u00fcst\u00fcne Kuran’\u0131n bir de\u011ferlendirmesini hat\u0131rlatmak isterim.<\/p>\n

Kendileriyle rahatlay\u0131p huzur bulas\u0131n\u0131z diye sizin i\u00e7in t\u00fcr\u00fcn\u00fczden e\u015fler yaratmas\u0131 ve aran\u0131za sevgi ve merhamet koymas\u0131 O’nun ayetlerindendir. D\u00fc\u015f\u00fcnen bir toplum i\u00e7in bunda i\u015faretler vard\u0131r. (30:21)<\/em><\/p>\n

G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi evlili\u011fin amac\u0131 sevgi ve merhamete dayal\u0131 huzurdur. Erke\u011fin kad\u0131n\u0131 d\u00f6verek sa\u011flayaca\u011f\u0131 bir birlikteli\u011fin bu amaca ne derece uygun d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc malum…<\/p>\n

“Onlar\u0131 d\u00f6v\u00fcn” bi\u00e7iminde \u00e7evrilen “idribuhunne” kelimesinin k\u00f6k\u00fc “DaRaBa” fiilidir. Herhangi bir Arap\u00e7a s\u00f6zl\u00fc\u011fe bakarsan\u0131z bu kelimenin alt\u0131nda uzun bir anlamlar listesini bulacaks\u0131n\u0131z. Bu liste Arap dilinin en uzun listelerinden biridir. Denilebilir ki “DaRaBa” kelimesi Arap\u00e7ada en zengin anlama sahip kelimedir. O kadar \u00e7ok \u00e7e\u015fitli ve farkl\u0131 anlamlara sahip ki sadece Kuran’da on de\u011fi\u015fik anlamda kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131na tan\u0131k oluyoruz.<\/p>\n