{"id":2335,"date":"2012-08-03T02:41:59","date_gmt":"2012-08-03T08:41:59","guid":{"rendered":"http:\/\/19.org\/?p=2335"},"modified":"2012-08-03T02:55:28","modified_gmt":"2012-08-03T08:55:28","slug":"cemaat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/19.org\/tr\/cemaat\/","title":{"rendered":"Niyet Ettim Uydum Cemaate!"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\" align=\"center\"><span style=\"font-size: xx-large; color: #ff0000;\"><strong>Niyet Ettim Uydum Cemaate!<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"center\">Edip Y\u00fcksel<br \/>\nwww.19.org<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"center\"><a href=\"http:\/\/19.org\/wp-content\/uploads\/2012\/08\/Bandwagon.jpg\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2344\" title=\"Bandwagon\" src=\"http:\/\/19.org\/wp-content\/uploads\/2012\/08\/Bandwagon.jpg\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"269\" srcset=\"https:\/\/19.org\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2012\/08\/Bandwagon.jpg 400w, https:\/\/19.org\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2012\/08\/Bandwagon-150x100.jpg 150w, https:\/\/19.org\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2012\/08\/Bandwagon-300x201.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 400px) 100vw, 400px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" align=\"center\">\n<p style=\"padding-left: 60px;\">6:116 &#8220;Yery\u00fcz\u00fcndeki insanlar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funa uyarsan seni Allah yolundan sapt\u0131r\u0131rlar. Sadece san\u0131ya uyarlar ve onlar sa\u00e7malarlar&#8221;<\/p>\n<p style=\"padding-left: 60px;\">12:103,106 &#8220;Sen ne kadar istesen de, insanlar\u0131n \u00e7o\u011fu inanmayacakt\u0131r. . . Onlar\u0131n (inananlar\u0131n) \u00e7o\u011fu da \u015firke (putperestli\u011fe) bula\u015fm\u0131\u015f olmadan Allah&#8217;a inanmaz.&#8221;<\/p>\n<p>San Fransisco&#8217;un modern semtlerinden birisinde kiliseden \u00e7\u0131kan s\u0131radan insanlara sorunuz: &#8220;Neden \u0130sa&#8217;n\u0131n bedenle\u015fmi\u015f Tanr\u0131 oldu\u011funa inan\u0131yorsunuz?&#8221; Yan\u0131t olarak, &#8220;\u0130ncil \u00f6yle diyor da onun i\u00e7in&#8221; s\u00f6z\u00fcn\u00fc alacaks\u0131n\u0131z. &#8220;Peki \u0130ncil&#8217;in Tanr\u0131 s\u00f6z\u00fc oldu\u011funu nereden biliyorsunuz?&#8221; diye bir ikinci soruyu y\u00f6neltseniz, muhatab\u0131n\u0131z\u0131n huzurunun ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve &#8220;\u0130ncil, kendisinin Tanr\u0131 s\u00f6z\u00fc oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor &#8221; gibi eskilerin fasit daire, bizim ise k\u0131s\u0131r d\u00f6ng\u00fc dedi\u011fimiz mant\u0131k ar\u0131zas\u0131na s\u0131\u011f\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6receksiniz. \u0130nat edip s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131rsan\u0131z sonunda, &#8220;\u0130nan\u0131yorum da onun i\u00e7in&#8221; gibi her tart\u0131\u015fmay\u0131 k\u00f6k\u00fcnden kesen malum cevab\u0131 alacaks\u0131n\u0131z. Daha da \u0131srar edip &#8220;Neden inan\u0131yorsunuz?&#8221; sorusunu y\u00f6neltseniz, &#8220;\u0130ncil \u00f6yle diyor da onun i\u00e7in&#8221; ile ba\u015flayan bu k\u0131sa tart\u0131\u015fman\u0131n ayn\u0131 ifadelerle tekrarlad\u0131\u011f\u0131na tan\u0131k olacaks\u0131n\u0131z. Belki de hi\u00e7bir vakit bekledi\u011finiz do\u011fru cevab\u0131 alamayacaks\u0131n\u0131z. Kiliseden \u00e7\u0131kan hi\u00e7bir Katolik veya Protestan size, &#8220;Anam babam ve \u00e7evredeki arkada\u015flar\u0131m \u00f6yle inan\u0131yor da onun i\u00e7in&#8221; cevab\u0131n\u0131 vermeyecektir belki. Ne yaz\u0131k ki durum bundan ibaret.<\/p>\n<p>Ganj nehrinin yak\u0131lm\u0131\u015f insan k\u00fclleriyle kirlenmi\u015f suyunda y\u0131kanan bir Hindu&#8217;ya da diniyle ilgili benzer sorular sorsan\u0131z alaca\u011f\u0131n\u0131z cevaplar a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 ayn\u0131 karakteri ta\u015f\u0131yacak. \u0130stanbul&#8217;da Fatih camisinde bayram namaz\u0131n\u0131 k\u0131lan\u00a0 bir M\u00fcsl\u00fcman\u0131n, Tokyo&#8217;da tap\u0131naktan \u00e7\u0131kan bir Budist&#8217;in cevab\u0131 da pek farkl\u0131 olmayacakt\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u00c7evrenin Ve Kalabal\u0131klar\u0131n Manyetik Etkisi<\/strong><\/p>\n<p>Hindistan&#8217;da d\u00fcnyaya geldiysen b\u00fcy\u00fck bir olas\u0131l\u0131kla Hindu olacaks\u0131n. Israil&#8217;de Yahudi. Amerika&#8217;da Hristiyan. T\u00fcrkiye&#8217;de ise M\u00fcsl\u00fcman. Seni yeti\u015ftiren ailenin ve ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n \u00fclkenin yayg\u0131n dini b\u00fcy\u00fck bir olas\u0131l\u0131kla senin taraf\u0131ndan di\u011fer dinlere tercih edilecektir. Ni\u00e7in? Co\u011frafya ile dinler aras\u0131nda ne gibi bir ili\u015fki var?<\/p>\n<p>Y\u0131llar \u00f6nce, birtak\u0131m davran\u0131\u015flar\u0131 incelemek amac\u0131yla amat\u00f6rce baz\u0131 deneyler yapm\u0131\u015ft\u0131m. Onlar\u0131n en ilgin\u00e7 olan\u0131 \u00e7evreye veya duruma uyum konusundayd\u0131. G\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00e7evre bask\u0131s\u0131 alt\u0131nda bizim birey olarak nas\u0131l davrand\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 deneysel olarak g\u00f6rmek istedim. Birey, \u00e7o\u011funlu\u011fun oybirli\u011fiyle ald\u0131\u011f\u0131 karara nas\u0131l tepki g\u00f6sterirdi?<\/p>\n<p><strong>Ok Deneyi<\/strong><\/p>\n<p>Yapaca\u011f\u0131m deney i\u00e7in benimle i\u015fbirli\u011fi yapmaya karar veren be\u015f ki\u015fiye deney hakk\u0131nda gerekli bilgiyi verdim. Odaya girecek alt\u0131nc\u0131 ki\u015fi (as\u0131l denek) \u00fczerinde bir deney yapaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 kendilerine anlatt\u0131m. Kendilerine y\u00f6neltece\u011fim ilk iki soruya do\u011fru cevab\u0131 vereceklerdi. Bu iki soru as\u0131l denek i\u00e7in bir \u0131s\u0131nd\u0131rma fonksiyonu g\u00f6recekti. Fakat kendilerine \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc soruyu (as\u0131l soru) sordu\u011fumda onlar tek tek bana yanl\u0131\u015f cevab\u0131 vereceklerdi. Sesli olarak.<\/p>\n<p>Alt\u0131 ki\u015fi, yani be\u015f sahte denek ile ger\u00e7ek denek odaya girdi\u011finde, sanki daha \u00f6nce kimseye konuyu anlatmam\u0131\u015f gibi basit bir deney yapaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 ilan ettim. Denekleri yar\u0131m daire bi\u00e7iminde tek s\u0131ral\u0131 oturttum. Alt\u0131nc\u0131 ki\u015finin \u00f6zellikle en u\u00e7 tarafta yer almas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131m. Tahtaya basit \u015fekiller \u00e7izip kendilerine tektip soruyu y\u00f6nelttim: bunlardan hangisi \u015fu \u015fekle benziyor? Tek tek sordu\u011fum soruya ilk be\u015f ki\u015fi do\u011fru cevab\u0131 verdi. Ger\u00e7ek denek de do\u011fru cevab\u0131 verdi. \u0130kinci soruyu da ayn\u0131 bi\u00e7imde sorup herkesten do\u011fru cevap ald\u0131m. Tabii ki sorular \u00e7ok kolayd\u0131.<\/p>\n<p>Sonra, s\u0131ra as\u0131l soruya geldi; en kolay\u0131na. \u015eu soruyu y\u00f6nelttim: sa\u011fdaki oklardan hangisi soldaki oka benziyor?<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><a href=\"http:\/\/19.org\/wp-content\/uploads\/2012\/08\/Ok-deneyi.png\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-2336\" title=\"Ok deneyi\" src=\"http:\/\/19.org\/wp-content\/uploads\/2012\/08\/Ok-deneyi.png\" alt=\"\" width=\"294\" height=\"158\" srcset=\"https:\/\/19.org\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2012\/08\/Ok-deneyi.png 368w, https:\/\/19.org\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2012\/08\/Ok-deneyi-150x80.png 150w, https:\/\/19.org\/tr\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2012\/08\/Ok-deneyi-300x161.png 300w\" sizes=\"(max-width: 294px) 100vw, 294px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Benimle i\u015fbirli\u011fi yapan denekler s\u0131rayla yanl\u0131\u015f cevab\u0131 verdiler. Birincisi &#8220;C&#8221; dedi. \u0130kincisi de &#8220;C&#8221; dedi. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc de &#8220;C&#8221; ile onlar\u0131 izledi. Hepsi, tek tek ayn\u0131 cevab\u0131 verdiler. As\u0131l denek rahats\u0131zl\u0131k belirtileri g\u00f6stermeye ba\u015flad\u0131. G\u00f6zleriyle g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ile i\u015fittikleri aras\u0131ndaki \u00e7eli\u015fki kendisini \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k i\u00e7inde b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131. Nitekim kendisinin cevap s\u0131ras\u0131 gelince, arka arkaya tam be\u015f &#8220;C&#8221; cevab\u0131n\u0131 i\u015fitmi\u015f olman\u0131n etkisiyle \u00e7o\u011funlu\u011fun g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc kabul etti. &#8220;C&#8221; onun da cevab\u0131yd\u0131. Kalabal\u0131\u011fa uymu\u015ftu.<\/p>\n<p><strong>Deneyin Sonu\u00e7lar\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Y\u0131llar sonra \u00f6\u011frendim ki bu deneyi ilk yapan ben de\u011filmi\u015fim. 1951-56 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda, S. E. Asch \u00c7evreye Uyum ve \u00c7o\u011funlu\u011fun G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc Kabul konular\u0131nda bir dizi deneyler yapm\u0131\u015f. Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131n sonucunu \u00f6zetleyeyim:<\/p>\n<p>Asch deneylerini de\u011fi\u015fik uzunluktaki \u00e7izgilerle yapt\u0131. Deneklerden, standart \u00e7izgiyi soldaki \u00e7izgilerle e\u015fle\u015ftirmesini istedi. 123 denekten sadece 29 tanesi grubun verdi\u011fi karara uymad\u0131. 61 tanesi ara s\u0131ra grubun verdi\u011fi karara kat\u0131ld\u0131. Fakat, 33 tanesi gruplar\u0131n\u0131n karar\u0131na bir \u00e7ok kez kat\u0131larak hemen her keresinde apa\u00e7\u0131k yanl\u0131\u015f cevab\u0131 destekledi.<\/p>\n<p>Baz\u0131 denekler yanl\u0131\u015f \u00e7izgiyi ger\u00e7ekten do\u011fru e\u015f olarak g\u00f6rd\u00fcklerini ileri s\u00fcrd\u00fc. Bunlar \u00e7o\u011funlu\u011fun g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc inanarak kabul edenlerdi. Grubun kararlar\u0131na uyanlar\u0131n yar\u0131s\u0131na yak\u0131n\u0131 \u00e7izgileri do\u011fru boyutlarda g\u00f6rd\u00fcklerini, ancak \u00e7o\u011funlu\u011fun se\u00e7imini i\u015fittiklerinde kendilerinin yan\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011funa karar verdiklerini itiraf etti. Kalabal\u0131\u011fa kap\u0131lm\u0131\u015flard\u0131. Grup kararlar\u0131na uyanlar\u0131n di\u011fer k\u0131sm\u0131 ise grubun verdi\u011fi cevaplar\u0131n yanl\u0131\u015f oldu\u011funu bilmelerine ra\u011fmen grup kararlar\u0131na kat\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 ifade etti (<em>Small Group Discussion<\/em>: Charles Pavitt &amp; Ellen Curtis, Gorsuch Scarisbric, Scottsdale, AZ., 1990, sa. 160-165).<\/p>\n<p>\u0130nanarak veya g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte kat\u0131larak \u00e7evreye uyum sa\u011flama tavr\u0131 her \u00e7e\u015fit grupta g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. \u00d6rne\u011fin, bir \u00e7ete \u00fcyesi ilk kez araba \u00e7almaya kat\u0131l\u0131rsa, b\u00fcy\u00fck bir olas\u0131l\u0131kla \u00e7almaya devam edecektir. Zihinsel olarak i\u00e7 uyumunu korumak i\u00e7in de \u00e7e\u015fitli bahaneler bularak araba \u00e7alma i\u015fini hakl\u0131 \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Niyet Ettim, Uydum Kalabal\u0131\u011fa<\/strong><\/p>\n<p>D\u00fcnya dinleri bir tek soruya y\u00fczlerce de\u011fi\u015fik cevap verirler. Do\u011fmalar\u00a0 \u00e7ok say\u0131da mukallit kafalar\u0131 kendilerine \u00e7eker. Kalabal\u0131\u011f\u0131n dinine uyanlar\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 er veya ge\u00e7 o dine inan\u0131r ve o dinin do\u011fmalar\u0131n\u0131 rasyonalize etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bunlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 iyice fanatikle\u015ferek kendilerini do\u011fmaya adar. Eski mukallitler yenilerin taklit etmesini sa\u011flar. Bu taklit zinciri s\u00fcrer gider. Peki neden dinsel taklit ve taklidi iman bu derece yayg\u0131n?<\/p>\n<p><strong>Bir \u00c7ok Sebebi Var<\/strong><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-size: xx-large; color: #ff0000;\">1.<\/span><\/strong> Dinsel ve mezhepsel do\u011fmalara \u00e7ocuklu\u011fumuzdan itibaren muhatap ediliriz. Dinsel \u00f6\u011fretilere erken ya\u015fta muhatap olmam\u0131z\u0131n \u00fcst\u00fcm\u00fczdeki etkisi b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Bir Hindu i\u00e7in, binlerce insan-tanr\u0131ya tapmak her \u015feyden daha \u00e7ok bir anlama sahiptir. Bir Hristiyan i\u00e7in, su\u00e7suz o\u011flunu su\u00e7lular i\u00e7in kurban eden \u00fc\u00e7 ki\u015filikli bir tanr\u0131 hayat\u0131n amac\u0131 konusuna tek cevapt\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"font-size: xx-large; color: #ff0000;\"><strong>2.<\/strong><\/span> Kurumla\u015fm\u0131\u015f dinlerin, tarikat ve mezheplerin cevaplar\u0131 genellikle basit de\u011fildir; karma\u015f\u0131k ve belirsizdir. Biz herhangi bir do\u011fmay\u0131 yorumlay\u0131p kendimiz i\u00e7in kabul edilebilir hale getirebiliriz. Yol, sonsuz spek\u00fclasyonlara a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"font-size: xx-large; color: #ff0000;\"><strong>3.<\/strong><\/span> Bir\u00e7ok cevap nesnel ge\u00e7erlili\u011fe sahip de\u011fil. S\u0131nayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve yanl\u0131\u015flama imk\u00e2n\u0131na sahip olamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir \u00e7ok iddiay\u0131 kolayl\u0131kla kabul edebiliriz.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong><span style=\"font-size: xx-large;\">4.<\/span><\/strong><\/span> Kurumla\u015fm\u0131\u015f ruhban s\u0131n\u0131f\u0131 belirli do\u011fmalar \u00fczerinde ya\u015far. Nitekim, iyi e\u011fitilmi\u015f kutsal sat\u0131\u015f elemanlar\u0131 elbette s\u00fcrekli ortada din ve mezhep satacakt\u0131r. Ruhbanlar, tarihin tan\u0131k oldu\u011fu en becerikli pazarlamac\u0131lard\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"font-size: xx-large; color: #ff0000;\"><strong>5.<\/strong><\/span> &#8220;Sormadan inan,&#8221; yahut &#8220;alimleri taklit et&#8221; gibi yayg\u0131n dini normlar, muhtemel bir entelekt\u00fcel ayd\u0131nlanma i\u00e7in gerekli olan b\u00fct\u00fcn devreleri pe\u015finen kapayabilir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong><span style=\"font-size: xx-large;\">6.<\/span><\/strong><\/span> Dinler, tarikatler ve mezhepler yanl\u0131\u015f do\u011fmalar\u0131n\u0131 ve mitolojilerini \u00e7\u0131plak olarak sunmazlar; ger\u00e7ekleri s\u00f6m\u00fcr\u00fcrler. Ger\u00e7e\u011fi hurafelerle ustaca birle\u015ftirip kayna\u015ft\u0131r\u0131rlar. \u0130\u00e7erdikleri baz\u0131 ger\u00e7ekler ve g\u00fczel y\u00f6nler bir \u00e7ok ki\u015fiyi \u00e7eker. Baz\u0131 ger\u00e7ekler u\u011fruna kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 kabul etmek zorunda kalabiliriz.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong><span style=\"font-size: xx-large;\">7.<\/span><\/strong><\/span> Dini gruplarda \u00e7evre ve arkada\u015f bask\u0131s\u0131 \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr. Ailemizin ve yak\u0131n \u00e7evremizin dinini kabul etmemenin sonucunda ger\u00e7ekle\u015febilecek sosyal ve psikolojik cezaland\u0131rmalar genellikle ara\u015ft\u0131rman\u0131n \u00f6n\u00fcnde cayd\u0131r\u0131c\u0131 bir fakt\u00f6rd\u00fcr. Hatta \u00e7evreyle olas\u0131 bir \u00e7eli\u015fmeyi \u00f6nlemek i\u00e7in bilin\u00e7alt\u0131nda entelekt\u00fcel bir sans\u00fcr\u00fc devreye sokar\u0131z.<\/p>\n<p><span style=\"font-size: xx-large; color: #ff0000;\"><strong>8.<\/strong><\/span> Bizim gizemli beynimiz, \u00e7evremizin etkisiyle kabullendi\u011fimiz inan\u00e7lar\u0131 g\u00fc\u00e7lendirecek garip oyunlar oynayabilir: se\u00e7meci alg\u0131lama ve hat\u0131rlama, mant\u0131k hatalar\u0131 ve hal\u00fcsinasyonlar, normal olaylar\u0131 sanki \u00f6zel bir Tanr\u0131sal tecr\u00fcbeymi\u015f gibi alg\u0131lamam\u0131za neden olabilir.<\/p>\n<p><span style=\"font-size: xx-large; color: #ff0000;\"><strong>9.<\/strong><\/span> Bir dinin, mezhebin veya tarikat\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 sosyal ve ekonomik yararlar, bizi onun do\u011fmalar\u0131n\u0131 rasyonalize etmeye ve desteklemeye y\u00f6neltebilir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong><span style=\"font-size: xx-large;\">10.<\/span><\/strong><\/span> Ekonomik, politik ve etnik hastal\u0131klarla kavrulan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u00fcnya \u00fclkelerinde belli bir az\u0131nl\u0131k r\u00fc\u015fvet, kay\u0131rma, tekelcilik ve y\u00fcksek faiz gibi yollarla kayma\u011f\u0131 yerken, halk\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu i\u015fsizlik, yoksulluk ve e\u011fitimsizlik i\u00e7inde k\u0131vranma\u011fa mahkum olmaktad\u0131r. Adaletsizlik ve karga\u015fan\u0131n yayg\u0131n oldu\u011fu bu t\u00fcr \u00fclkelerde, ezilen s\u0131n\u0131fa kimlik sa\u011flayan ve iktidara kar\u015f\u0131 radikal bir muhalefet vadeden geleneksel bir din veya tarikat pop\u00fclarite kazan\u0131r. Bu durumda, kitlelerin bayrakla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 din veya tarikat bir politik ara\u00e7t\u0131r, bir cesaret hap\u0131d\u0131r, bir ba\u015fkald\u0131r\u0131 sembol\u00fcd\u00fcr. Y\u00f6netici s\u0131n\u0131fa kar\u015f\u0131 nesiller boyu birikmi\u015f kin ve \u00f6fke Tanr\u0131&#8217;n\u0131n ad\u0131yla boyanm\u0131\u015f sloganlarla ortaya d\u00f6k\u00fcl\u00fcr. B\u00f6yle bir ortamda din ve tarikatlar, ak\u0131l ve ger\u00e7e\u011fi de\u011fil, sosyal ve ekonomik bunal\u0131mlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu karma\u015f\u0131k duygular\u0131 temsil eder.<\/p>\n<p><span style=\"font-size: xx-large; color: #ff0000;\"><strong>11.<\/strong><\/span> \u0130nand\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve savundu\u011fumuz bir inanca zamanla \u00e2\u015f\u0131k olabiliriz. Bu a\u015fk beynimizde belli hormonlar \u00fcretir. Yerle\u015fmi\u015f bir inanc\u0131 kaybetmek beynin mevcut kimyasal yap\u0131s\u0131nda \u00f6nemli de\u011fi\u015fimlere yol a\u00e7aca\u011f\u0131 i\u00e7in \u00fcrk\u00fct\u00fcc\u00fcd\u00fcr. \u0130nanan ki\u015fi, sigaran\u0131n zararlar\u0131n\u0131 az \u00e7ok bilmesine ra\u011fmen sigaradan vazge\u00e7emeyen tiryakinin ba\u011fnazl\u0131\u011f\u0131ndan daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir tutkunluk g\u00f6sterebilir.<\/p>\n<p>Ne yaz\u0131k ki inananlar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu dinin entelekt\u00fcel ve felsefi boyutuna yabanc\u0131d\u0131r. \u0130nanc\u0131n\u0131 derinlemesine sorgulayan ka\u00e7 dindar ki\u015fi tan\u0131yorsunuz? Kuran&#8217;\u0131n inan\u00e7 konusunda \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc 17:36 ayetindeki rasyonel ve ampirik metodu uygulayan ka\u00e7 m\u00fcsl\u00fcman biliyorsunuz?<\/p>\n<p style=\"padding-left: 60px;\">17:36\u00a0\u00a0 &#8220;Hakk\u0131nda bilgin olmayan bir \u015feyin ard\u0131na k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne d\u00fc\u015fme! \u00c7\u00fcnk\u00fc kulak, g\u00f6z ve beynin bundan sorumlu tutulacakt\u0131r&#8221;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnya dinleri bir tek soruya y\u00fczlerce de\u011fi\u015fik cevap verirler. Do\u011fmalar  \u00e7ok say\u0131da mukallit kafalar\u0131 kendilerine \u00e7eker. Kalabal\u0131\u011f\u0131n dinine uyanlar\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 er veya ge\u00e7 o dine inan\u0131r ve o dinin do\u011fmalar\u0131n\u0131 rasyonalize etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bunlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 iyice fanatikle\u015ferek kendilerini do\u011fmaya adar. Eski mukallitler yenilerin taklit etmesini sa\u011flar. Bu taklit zinciri s\u00fcrer gider. Peki neden dinsel taklit ve taklidi iman bu derece yayg\u0131n?<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[11,1024],"tags":[],"class_list":["post-2335","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-edipyuksel","category-tarikat"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2335","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2335"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2335\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2335"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2335"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2335"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}