{"id":6972,"date":"2015-01-11T10:09:14","date_gmt":"2015-01-11T16:09:14","guid":{"rendered":"http:\/\/19.org\/tr\/?p=6972"},"modified":"2015-01-11T10:10:07","modified_gmt":"2015-01-11T16:10:07","slug":"tevbe-son","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/19.org\/tr\/tevbe-son\/","title":{"rendered":"Tevbe Suresinin son iki ayeti"},"content":{"rendered":"

Tevbe Suresinin Son iki Ayeti<\/strong><\/span><\/h1>\n

Ferhat Sar\u0131kaya
\n22 Haziran 2014<\/p>\n

Merhaba Edip, \u00dczerinde 19 Var<\/strong> kitab\u0131n\u0131 okuduktan sonra 19\u2019a yaz\u0131lm\u0131\u015f reddiyeleri okudum. \u0130lk olarak baban\u0131z\u0131n da i\u00e7inde bulundu\u011fu en \u00f6nemli reddiye kitab\u0131 olan Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Kerim ve 19 Efsanesi<\/strong> kitab\u0131n\u0131 da b\u00fcy\u00fck bir dikkatle okudum. Do\u011frusu S\u00fcnnili\u011fe ba\u011fl\u0131 biri olsayd\u0131m ve s\u0131rf size kar\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc bir muhalefet bulmak isteseydim herhalde beni rahatl\u0131kla ikna ederdi. \u00d6zellikle Re\u015fad\u2019\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 say\u0131m yanl\u0131\u015flar\u0131 i\u00e7imi rahatlat\u0131rd\u0131; ama senin ortaya koydu\u011fun \u015feyleri temelleri ile \u00e7\u00fcr\u00fcten bir \u015feye rastlamad\u0131m. Zaten sen de kitab\u0131nda Re\u015fad\u2019\u0131n heyecan\u0131na yenik d\u00fc\u015f\u00fcp erken davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve hatalar\u0131n\u0131 kabul ediyordun.<\/p>\n

Bu sebeple okuduklar\u0131m\u0131n herhangi biri 19 sistemine olan g\u00fcvenimi sarsmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getirmeliyim. Fakat Tevbe Suresinin son iki ayeti meselesini de ara\u015ft\u0131rmadan i\u00e7im rahat etmeyecekti. Konuyla alakal\u0131 hemen hemen t\u00fcm kaynaklar\u0131 inceledim ve verilen bilgilerdeki \u00e7eli\u015fkileri not ettim. Bunu seninle de payla\u015fmak istedim.<\/p>\n

Hadis kaynaklar\u0131nda ge\u00e7ti\u011fi \u00fczere Kur\u2019an-\u0131 ilk kez cem etme i\u015flemi halife Ebu Bekir d\u00f6neminde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bunun i\u00e7inse Yem\u00e2me Sava\u015f\u0131[1]<\/sup><\/a> s\u0131ras\u0131nda Kur\u2019an-\u0131 ezberleyen haf\u0131zlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131n \u00e7ok azald\u0131\u011f\u0131 ve yok olaca\u011f\u0131 endi\u015fesi ile yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenmektedir. Halife \u00d6mer sava\u015f\u0131n deh\u015fetini \u015fu s\u00f6zlerle dile getiriyordu: \u201cRasulullah\u2019\u0131n ashab\u0131 Yem\u00e2me\u2019de, kelebeklerin ate\u015fe yap\u0131\u015farak d\u00fc\u015f\u00fcp \u00f6lmeleri gibi \u00f6l\u00fcyorlard\u0131.\u201d<\/em>[<\/sup><\/em>2]<\/sup><\/a><\/p>\n

Halife \u00d6mer, Kur\u2019an-\u0131\u2019n baz\u0131 ayetlerinin yok olaca\u011f\u0131 endi\u015fesi ile bu i\u015fe pek yana\u015fmayan Halife Ebu Bekir\u2019e \u0131srar\u0131 ile Kur\u2019an-\u0131\u2019n cem edilmesi i\u015flemi ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r[3]<\/sup><\/a>. Cem i\u015finin ba\u015f\u0131nda ise Zeyd bin S\u00e2bit\u2019in bulunmas\u0131 kararla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve bu konuda ikna edilmi\u015ftir[4]<\/sup><\/a>.<\/p>\n

Buna kar\u015f\u0131n Sayrafi, Ubey bin Ka\u2019b ve Abdullah \u0130bn Mes\u00fbd gibi Kur\u2019\u00e2n okutan \u00f6nderlerin hayatta olmas\u0131na ra\u011fmen Yem\u00e2me sava\u015f\u0131nda \u00f6lenlerin \u00e7oklu\u011fundan dolay\u0131 yok olaca\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrmenin do\u011fru olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bunun gerek\u00e7e g\u00f6sterilemeyece\u011fini ileri s\u00fcrer[5]<\/sup><\/a>.<\/p>\n

Sayrafi\u2019ye bu konuda hak vermemek elde de\u011fil. Zaten vahiy katipli\u011fi[6]<\/sup><\/a> diye bir m\u00fcesseseden s\u00f6z ediliyorken yaz\u0131l\u0131 kaynak haline getirilmi\u015f Kur\u2019an-\u0131\u2019n yok olaca\u011f\u0131 endi\u015fesi bir hayli ilgin\u00e7 durmaktad\u0131r. Nihayetinde kaynaklara bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda peygamberimiz Muhammed d\u00f6neminde yaz\u0131l\u0131 oldu\u011fu dile getirilmi\u015ftir. \u00d6rne\u011fin:<\/p>\n

Semh\u00fbd\u00ee\u2019nin \u0130bn Zebale\u2019den nakletti\u011fine g\u00f6re peygamberimiz Muhammed, Rafi\u2019 bin M\u00e2lik ez-Zurak\u00ee ile Akabe\u2019de kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131nda ona, o g\u00fcne kadar (10 y\u0131l) inen ayetlerin bulundu\u011fu bir n\u00fcsha vermi\u015ftir. B\u00f6ylece Rafi\u2019, Medine\u2019ye d\u00f6n\u00fcnce \u0130slam\u2019\u0131n Medine\u2019deki ilk mescidinin etraf\u0131nda toplanan halka bunu okudu[7]<\/sup><\/a>.<\/p>\n

Bu rivayetin benzeri bir\u00e7ok yerde ge\u00e7mektedir. Di\u011fer taraftan yine kaynaklarda ge\u00e7en bir de Arza[8]<\/sup><\/a> olay\u0131 var. Buna g\u00f6re Arza ile her y\u0131l Ramazan ay\u0131nda peygamberimiz Muhammed ile Cebrail Kur\u2019an-\u0131\u2019n metinlerini g\u00f6zden ge\u00e7irmektedir. Hatta Zehebi, H\u00e2kim ve Heysemi ittifakla bu i\u015fleme Abdullah \u0130bn Mes\u00fbd\u2019un kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemektedir. Yine Zehebi, Zerke\u015f\u00ee ve Hamidullah Zeyd b. Sabit\u2019in de buna kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemektedir.<\/p>\n

Bu a\u00e7\u0131dan da bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda e\u011fer kaynaklar\u0131n s\u00f6z\u00fc sahih ise ki bunda ittifak edilmektedir, o halde Kur\u2019an-\u0131\u2019n yaz\u0131l\u0131 halde oldu\u011fu ve alelade her \u00f6n\u00fcne gelen \u015feye yaz\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. Zira metni kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma yapacaklarsa kemiklerin veya ba\u015fka ileri s\u00fcr\u00fclen \u015feylerin \u00fczerine yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 fikri pek de makul durmuyor. Bu durumda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rman\u0131n zorlu\u011fu ve 6234 ayetin bir arada tutulmas\u0131n\u0131n zorlu\u011fu g\u00f6zler \u00f6n\u00fcndedir. O halde d\u00f6nemin \u015fartlar\u0131nda biraz pahal\u0131 da olsa kullan\u0131lan Papir\u00fcs gibi bir \u015feye yaz\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 ihtimali daha kuvvetlidir. Zaten \u0130slam\u2019\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan ticaret ile i\u015ftigal edenlerin zenginli\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde Kur\u2019an gibi \u00f6nemli bir kayna\u011f\u0131n kaybolmamas\u0131 ve muhafazas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan Papir\u00fcs daha kullan\u0131\u015fl\u0131 ve yerindedir.<\/p>\n

\u015eu halde cem etme i\u015fleminin yap\u0131lmas\u0131 \u00e7ok da makul g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor. Makul g\u00f6z\u00fckmemesi bir yana uzun tart\u0131\u015fmalara neden olan Tevbe Suresinin son iki ayetinin kabul\u00fc de yukar\u0131daki bilgiler e\u015fli\u011finde incelersek daha da kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131na neden olmaktad\u0131r.<\/p>\n

Zira kaynaklarda ge\u00e7ti\u011fi \u00fczere bu ayetler Halife Ebu Bekir d\u00f6neminde cem etme s\u0131ras\u0131nda yoktur! Hatta daha sonra Halife \u00d6mer d\u00f6neminde Ebu Bekir mushaf\u0131n\u0131n normal ka\u011f\u0131da d\u00f6k\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, \u00f6l\u00fcrken de bunu k\u0131z\u0131 Hafsa\u2019ya b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 yine kaynaklarda mevcuttur ve \u00d6mer\u2019in mushaf\u0131nda da bu iki ayete rastlanmamaktad\u0131r. Bu ayetler ilk defa Osman\u2019\u0131n tasnifi zaman\u0131nda ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Ayr\u0131ca bu iki ayetin bulundu\u011fu ki\u015finin kimli\u011fi hakk\u0131nda bile ittifak yoktur. Sayrafi, Huzeyme isminden bahseder[9]<\/sup><\/a>. Zerke\u015f\u00ee ise Eb\u00fb Huzeyme el-Ensari oldu\u011funu iddia eder ve Ebu Bekir zaman\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia eder[10]<\/sup><\/a>. Buhari\u2019de hadisinde Eb\u00fb Huzeyme el-Ensari ismini zikreder[11]<\/sup><\/a>. Ahmed bin Hanbel\u2019de ayn\u0131 rivayeti iki farkl\u0131 senet zinciri ile zikreder[12]<\/sup><\/a>. Tirmizi\u2019de ayn\u0131 rivayeti farkl\u0131 bir senet zinciri ile zikreder[13]<\/sup><\/a>. \u0130bn Eb\u00ee D\u00e2v\u00fbd ise Eb\u00fb Huzeyme el-Ensari[14]<\/sup><\/a> , Huzeyme bin Sabit[15]<\/sup><\/a> ve Haris bin Huzeyme[16]<\/sup><\/a> isimlerini zikretmektedir. Benzeri bir\u00e7ok kaynakta rivayetleri bulmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr; ama daha uzatmamak ad\u0131na burada kesiyorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu 4 isim zikredilmektedir.<\/p>\n

\u00d6ncelikle zikredilen kaynaklarda zaman\u0131 konusunda da ihtilaf vard\u0131r. Kimi Ebu Bekir, kimi \u00d6mer ve kimi de Osman d\u00f6nemine i\u015faret eder. E\u011fer Osman d\u00f6neminde \u00e7\u0131km\u0131\u015fsa neden 10 y\u0131l boyunca kimse bu ayetlerin eksikli\u011fini fark etmemi\u015ftir? Halbuki yukar\u0131da bahsetti\u011fimiz Arza olay\u0131na Zeyd b. Sabit ve Abudllah \u0130bn Mes\u00fbd\u2019un da kat\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 bildirdikleri halde bu durum nas\u0131l s\u00f6z konusu olur? \u00d6mer d\u00f6neminde \u00e7\u0131ksa yine ayn\u0131 sorun ba\u015f g\u00f6stermektedir.<\/p>\n

Ayr\u0131ca 4 farkl\u0131 ismin zikredilmesi b\u00f6yle \u00f6nemli bir konuda s\u0131k\u0131nt\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. Bir kere bu ki\u015filerin g\u00fcvenilirli\u011fini sorgulamak m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr? Zira ayetleri getiren ki\u015finin hi\u00e7 \u015fahidi yoktur! Kald\u0131 ki arza, vahiy katipli\u011fi kurumu da d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcnce insanlar\u0131n bir ki\u015finin d\u0131\u015f\u0131nda herhangi bir kimsenin yaz\u0131l\u0131 delili olmayan bir ayeti Kur\u2019an\u2019dan kabul etmek do\u011fru mudur?<\/p>\n

\u0130smi zikredilen 4 ki\u015fiden yaln\u0131zca biri i\u00e7in kaynaklarda g\u00fcvenilir oldu\u011funa dair rivayet bulmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr; ama rivayeti okudu\u011fumuzda bu ki\u015fi tan\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131 bir olaya s\u0131rf g\u00fcvenden dolay\u0131 \u015fahitlik etmektedir.<\/p>\n

Kaynaklarda ad\u0131 ge\u00e7en ki\u015fi Huzeyme b. S\u00e2bit b. El-F\u00e2kih b. Sa\u2019lebe el-Hatm\u00ee el-Ens\u00e2r\u00ee\u2019dir. Evs kabilesinin Hatmo\u011fullar\u0131 koluna mensup. Bu ki\u015fi rivayete g\u00f6re peygamberimizin bir bedeviden deve sat\u0131n almas\u0131 sonucunda \u00f6demek i\u00e7in takip etmesini istedi\u011finde bedevi yava\u015f yava\u015f izlemi\u015f ve peygamberimiz paray\u0131 al\u0131p getirince fiyat\u0131n d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011funu, bu fiyata anla\u015fmad\u0131klar\u0131 konusunda itirazda bulunmu\u015f ve y\u00fckseltmesini istemi\u015f. Bu arada olaya hi\u00e7 tan\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131 halde Huzeyme b. S\u00e2bit gelmi\u015f ve peygamberimiz lehine \u015fahitlik etmi\u015f. Peygamberimizde de \u201cHuzeyme her kimin lehinde veya aleyhinde \u015fahitlik ederse, onun \u015fehadeti k\u00e2fidir!\u201d[17]<\/sup><\/a>demi\u015f.<\/p>\n

Kan\u0131mca g\u00f6rmedi\u011fi bir i\u015fe hakl\u0131 bir dava da olsa \u015fahitlik eden biri yalanc\u0131d\u0131r, bu ki\u015finin tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 \u015f\u00fcpheli kabul edilmelidir. Kald\u0131 ki peygamberimizin b\u00f6yle bir ki\u015fi bir de herhangi biri hakk\u0131nda \u015fahitli\u011finin yeterli g\u00f6r\u00fclmesi hepten sakat bir anlay\u0131\u015ft\u0131r. Zira, bu ki\u015finin nefsine uymayaca\u011f\u0131n\u0131n ilahi kaynakl\u0131 bir garantisi yoksa bir d\u00fc\u015fman\u0131 hakk\u0131ndaki iki kelimesi katli i\u00e7in yeterli say\u0131labilecektir. Do\u011fal olarak ayetler bu \u015fah\u0131stan gelmi\u015f olsa bile s\u0131rf \u015fu rivayet dahi onun \u015fahitli\u011finin kabul edilmeyece\u011finin delili say\u0131lmal\u0131yd\u0131.<\/p>\n

\u015eu halde hadis kaynaklar\u0131na bakarak Tevbe suresinin son iki ayetinin Kur\u2019an-\u0131\u2019n asl\u0131ndan oldu\u011funu iddia etmek temelsiz bir g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcr ve 19 sistemi de bunu desteklemektedir. \u015eu halde ilahi bir kod olarak konulan 19\u2019un bu gibi \u00e7\u00f6z\u00fclmesi zor ihtilaflar\u0131 ayd\u0131nlatmas\u0131 da mucizesine i\u015farettir. Allah\u2019\u0131n vaadi hakt\u0131 ve indirdi\u011fini korumu\u015ftur ve biz art\u0131k bunu kesin bir bilgiyle bilmekte ve iman etmekteyiz.<\/p>\n

Selam hidayete tabi olanlar\u0131n \u00fczerine olsun\u2026<\/p>\n

GURKAN ENG\u0130N:\u00a0 Bu arada, rivayetleri kabul etmeyenleri de anlayam\u0131yorum. \u015e\u00f6yle ki:<\/p>\n

Biz, “rivayetler dinde kaynak de\u011fildir ve bunlar uydurmad\u0131r” diyoruz. Ama, bunlar\u0131 uyduranlar insan ve baz\u0131 gerek\u00e7elerle uydurmu\u015flar de\u011fil mi? Yani, rivayetler, “uyduruldu\u011fu d\u00f6nemde, insanlar\u0131n hangi konular\u0131 tart\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.”<\/p>\n

\u015eimdi, birileri 9:128-129’un Kuran’dan OLDU\u011eUNU uydurmak zorunda kald\u0131ysa, bu, neyi g\u00f6sterir?<\/p>\n

Kuran hakk\u0131nda \u015f\u00fcphe uyand\u0131ran di\u011fer rivayetler bunun gibi de\u011fil. Mesela, sevmeyen biri Abdullah b. Mesud’u karalamak i\u00e7in, onun son iki sureyi kabul etmedi\u011fini uydurmu\u015f olabilir veya Kuran hakk\u0131nda \u015f\u00fcphe uyand\u0131rmak isteyen m\u00fcnaf\u0131klar, baz\u0131 ayet-sureler aleyhinde bir \u015feyler uydurmu\u015f olabilir.<\/p>\n

Ama…. \u00a09:128-129 hakk\u0131nda \u015e\u00dcPHE ETMEY\u0130N mealine gelecek bir rivayet uydurulmu\u015f, hangi hissi uyand\u0131r\u0131yor sizde.<\/p>\n

O halde, biz bu “rivayetleri reddetme” i\u015fini tam olarak anlamad\u0131k. bu konuda Taberi’ye hayran\u0131m. Adam diyor ki, “ben, do\u011fru-yanl\u0131\u015f ay\u0131rt etmeden, duydu\u011fum her \u015feyi kay\u0131t alt\u0131na ald\u0131m” B\u00f6yle desin sorun yok.<\/p>\n

9:128-129 ile ilgili gelen rivayetler, bence son derece G\u00dc\u00c7L\u00dc kan\u0131tlard\u0131r. bu rivayetler, bu iki s\u00f6z ile ilgili insanlar\u0131n bir zamanlar tart\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve uyduruk bir \u015fahitlik iddias\u0131 ile bu tart\u0131\u015fman\u0131n \u00fcst\u00fcn\u00fcn k\u00fcllendi\u011finin kan\u0131t\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Gene, “uyduruk” olan b\u00fct\u00fcn rivayetleri d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Hepsi, asl\u0131nda bize bir \u015fey s\u00f6yler, dinlemesini bilene.<\/p>\n

Kaynaklar<\/h3>\n
    \n
  1. Yem\u00e2me, hicri 12. y\u0131lda Halid bin Velid komutas\u0131ndaki \u0130slam ordusu sahte peygamber M\u00fcseyleme\u2019nin \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc yerin ad\u0131d\u0131r. Geni\u015f billgi i\u00e7in bkz. Yak\u00fbt, Mu\u2019cam\u00fc\u2019l-Buldan<\/strong>, V, 441 \u2013 447; Grohmann, Adolf, Yem\u00e2me<\/strong>, \u0130A, \u0130stanbul 1986, XIII, 370 \u2013 371.<\/li>\n
  2. Jeffrey, Mukaddimet\u00e2n, s 20; Rafi\u00ee, \u0130\u2019c\u00e2zu\u2019l-Kur\u2019\u00e2n, s 33.<\/li>\n
  3. Buh\u00e2ri\u2019de ge\u00e7en rivayete g\u00f6re Halife Ebu Bekir Kur\u2019an-\u0131\u2019n cem edilmesine ba\u015fta pek yana\u015fmam\u0131\u015f, daha sonra ashaba dan\u0131\u015farak karar vermi\u015f. (Bkz. \u0130bn\u00fc\u2019l Cezeri, en-Ne\u015fr<\/strong>, I, 7; Muttak\u00ee el-Hind\u00ee, Kenz\u00fc\u2019l-Umm\u00e2l<\/strong>, II, 575 \u2013 576; \u0130bn Hacer, Fethu\u2019l-B\u00e2r\u00ee<\/strong>, X, 15)<\/li>\n
  4. Bu konuda geni\u015f bilgi i\u00e7in Buh\u00e2r\u00ee, \u201cFed\u00e2\u2019il\u00fc\u2019l-Kur\u2019\u00e2n<\/strong>\u201d, 3, VI, 98; \u201cTefs\u00eeru\u2019l-Kur\u2019\u00e2n<\/strong>\u201d, 20, V, 210 \u2013 211; \u201cKitabu\u2019l-Ahk\u00e2m<\/strong>\u201d, 37, VIII, 118 \u2013 119; \u0130bn Eb\u00ee D\u00e2v\u00fbd, Kit\u00e2bu\u2019l-Mes\u00e2h\u00eef<\/strong>, s 18 \u2013 19.<\/li>\n
  5. Sayraf\u00ee, Nuketu\u2019l-\u0130ntis\u00e2r<\/strong>, s 96.<\/li>\n
  6. Vahiy yazan katiplerin varl\u0131\u011f\u0131ndan bir \u00e7ok kaynakta bahsedilmektedir: Bel\u00e2z\u00fcr\u00ee, Fut\u00fbhu\u2019l-Buld\u00e2n<\/strong>, s. 458; \u0130bn Kes\u00eer, \u0130m\u00e2d\u00fcdd\u00een Ebu\u2019l-Fid\u00e2 \u0130sm\u00e2il, \u201del-Bidaye ve\u2019n-Nihaye<\/strong>\u201d, \u201cFed\u00e2il\u00fc\u2019l-Kur\u2019\u00e2n<\/strong>\u201d; Bel\u00e2z\u00fcr\u00ee, Ens\u00e2b\u00fc\u2019l-E\u015fr\u00e2f<\/strong> bir \u00e7ok kaynakta ge\u00e7mektedir. Hatta bunlar\u0131n isimleri verilmi\u015f ve say\u0131lar\u0131 24 ile 43 aras\u0131nda de\u011fi\u015fmektedir.<\/li>\n
  7. Semh\u00fbd\u00ee, N\u00fbredd\u00een Ali b. Ahmed, Vef\u00e2u\u2019l-Vef\u00e2 bi Ahb\u00e2ri S\u00e2ri\u2019l-Mustaf\u00e2<\/strong>, (thk. Muhammed Muhyidd\u00een Abd\u00fclhamid), Beyrut 1393\/1971, III, 857; Hamidullah, \u0130slam Peygamberi<\/strong>, I, 154; Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem Tarihi<\/strong>, (trc. Salih Tu\u011f), \u0130stanbul 1993, s 43-44; Dumlu, \u00d6mer, Kur\u2019an Tefsirinde Y\u00f6ntem<\/strong>, \u0130zmir 1998, s. 15; Ers\u00f6z, \u0130smet, Kur\u2019an Tarihi<\/strong>, \u0130stanbul 1996, s. 69.<\/li>\n
  8. Arza, arz etmek, sunmak anlam\u0131na gelmektedir. \u0130bn Manz\u00fbr, Lis\u00e2n\u00fc\u2019l Arab<\/strong>, VII, 168 \u2013 169.<\/li>\n
  9. Sayrafi, age., s 333.<\/li>\n
  10. Ez-zerke\u015f\u00ee, el-Burh\u00e2n<\/strong>, 1, 234.<\/li>\n
  11. Buh\u00e2r\u00ee, Fed\u00e2\u2019il\u00fc\u2019l-Kur\u2019\u00e2n<\/strong>, 3, VI, 98.<\/li>\n
  12. \u0130bn Hanbel, M\u00fcsned<\/strong>, I, 10; V, 188 \u2013 189; I, 13.<\/li>\n
  13. Et-Tirmizi, Tefs\u00eeru\u2019l-Kur\u2019\u00e2n, 9, V, 283 \u2013 284.<\/li>\n
  14. \u0130bn Eb\u00ee D\u00e2v\u00fbd, Kit\u00e2bu\u2019l-Mes\u00e2h\u00eef<\/strong>, s 7 \u2013 8 \u2013 9 \u2013 20 \u2013 21.<\/li>\n
  15. \u0130bn Eb\u00ee D\u00e2v\u00fbd, Kit\u00e2bu\u2019l-Mes\u00e2h\u00eef<\/strong>, s 6 \u2013 7.<\/li>\n
  16. \u0130bn Eb\u00ee D\u00e2v\u00fbd, Kit\u00e2bu\u2019l-Mes\u00e2h\u00eef<\/strong>, s 30.<\/li>\n
  17. Ahmed \u0130bn Hanbel, M\u00fcsned<\/strong>, V, 215 \u2013 216.<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Tevbe Suresinin Son iki Ayeti Ferhat Sar\u0131kaya 22 Haziran 2014 Merhaba Edip, \u00dczerinde 19 Var kitab\u0131n\u0131 okuduktan sonra 19\u2019a yaz\u0131lm\u0131\u015f reddiyeleri okudum. \u0130lk olarak baban\u0131z\u0131n da i\u00e7inde bulundu\u011fu en \u00f6nemli reddiye kitab\u0131 olan Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Kerim ve 19 Efsanesi kitab\u0131n\u0131 da b\u00fcy\u00fck bir dikkatle okudum. Do\u011frusu S\u00fcnnili\u011fe ba\u011fl\u0131 biri olsayd\u0131m ve s\u0131rf size kar\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc bir …<\/p>\n

    Continue reading ‘Tevbe Suresinin son iki ayeti’ »<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1618],"tags":[],"class_list":["post-6972","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-serhat-sarikaya"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6972","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6972"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6972\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6975,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6972\/revisions\/6975"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6972"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6972"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/19.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6972"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}